بازخوانی و تحلیل گزارش نیویورک تایمز:
آمریکا در حال سوزاندن تسلیحات خود در ایران؛ روسیه و چین در حال یادداشت‌برداری!

به گفته مقامات ارشد امریکا جنگ ترامپ علیه ایران، ذخایر تسلیحاتی ایالات متحده را تا سطح نگران‌کننده‌ای خالی کرده و موجب انحراف و انتقال تسلیحات و تجهیزات از آسیای شرقی و اروپا شده است. به گفته کارشناسان کاهش سریع عرضه موشک‌های پدافند هوایی و سایر تسلیحات حیاتی در اروپا و آسیا ارتش آمریکا را با کمبود تجهیزات مواجه می‌سازد، همچنین در صورت بررسی مناقشه احتمالی با ایالات متحده می‌تواند موجب جسورتر شدن روسیه و چین شود.

این رسانه در گزارش خود اینچنین نقل می‌کند که بمباران ایران موجب مصرف هزاران موشک چند میلیون دلاری شده است،  موشک‌هایی که حاوی قطعات فوق‌دقیق از یک شبکه جهانی تامین‌کنندگان هستند و ساخت آن‌ها ممکن است سال‌ها طول بکشد. دفاع در برابر رگبارهای تلافی‌جویانه ایران ذخایر موشک‌های پدافند هوایی آمریکا را تا حدی فرسوده و خالی کرده است که مقامات ارشد دولت ترامپ را در جلسات خصوصی محرمانه شگفت‌زده و نگران کرده و منجر به تأخیر در تحویل سفارش‌های تسلیحاتی به مشتریان اروپایی و آسیایی شده است.

کمپین نظامی در ایران پنتاگون را مجبور کرده است که ناوها، هواپیماها و واحدهای پدافند هوایی را از سراسر اروپا و آسیا به خاورمیانه منتقل کند که این امر تبعات زنجیره‌ای بر تعمیر و نگهداری تجهیزات و روحیه نیروها داشته است. مقامات ارشد آمریکایی و غربی می‌گویند نتیجه این وقایع تضعیف شدید و فرسایش قدرت آتش آمریکا در آن مناطق است. تغییری با پیامدهای بلندمدت که به نگرانی روزافزون در جامعه نظامی و اطلاعاتی آن کشور تبدیل شده است.

کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید گفت ایالات متحده بیش از حد نیاز قدرت آتش برای اجرای هرگونه عملیاتی که رئیس‌جمهور در هر زمان و مکانی دستور دهد در اختیار دارد. اما کارشناسان می‌گویند بحران مهمات که بخشی از آن از زمان بایدن به ترامپ به ارث رسیده تقریبا به‌طور قطع طولانی‌تر از دوره ریاست‌جمهوری او ادامه خواهد داشت.

تام کاراکو، پژوهشگر ارشد مرکز مطالعات استراتژیک و بین‌المللی (CSIS) در واشنگتن به این نکته اشاره داشته که تخلیه مهمات یک نابودی نسلی در ابزارهای بازدارندگی متعارف است. او تأکید کرد تأثیر این موضوع بر نحوه تصمیم‌گیری در پکن و مسکو می‌تواند تا سال‌ها طنین‌انداز شود. کاراکو که ذخایر تسلیحاتی آمریکا را رصد می‌کند گفت غیرممکن است این مسئله تأثیر چشمگیری بر محاسبات تصمیم‌گیری روسیه و چین نداشته باشد. آن‌ها ممکن است دست به اقدامی کاملا عامدانه و در زمانی که خودشان انتخاب می‌کنند بزنند، زیرا فراموش نکنید بازسازی و بازآفرینی این ذخایر برای ما سال‌ها طول خواهد کشید.

طبق گفته این دو مقام آگاه، در جلسات پیش از آغاز جنگ ایران ژنرال دان کین، رئیس ستاد مشترک ارتش آمریکا، رئیس‌جمهور را از خطرات برداشت عمیق‌تر از ذخایر تخلیه‌شده مطلع کرده بود. اما ترامپ با این باور که جنگ به سرعت تمام خواهد شد تصمیم گرفت عملیات را پیش ببرد. گفته می‌شود سخنگوی ژنرال کین از اظهارنظر درباره گفتگوهای خصوصی او با رئیس‌جمهور خودداری کرده است.

پس از حمله به ایران در نهم اسفند ماه به همراه اسرائیل، ترامپ بارها وعده پیروزی ظرف چند هفته را داد. اما با گذشت بیش از پنج ماه، او همچنان ناتوان از تسلیم کردن ایران یا حتی یافتن راهی برای پایان دادن به جنگ است. گفته می‌شود کمبود مهمات در متقاعد کردن ترامپ برای کنار گذاشتن یک کمپین بمباران بزرگ در اواخر ماه گذشته نقش داشته است. اما این مسئله همچنین نشان می‌دهد که چگونه تصمیم رئیس‌جمهور برای حمله به ایران، ایالات متحده و متحدانش را در برابر سایر تهدیدات آسیب‌پذیرتر کرده است.

دولت ترامپ با پیمانکاران نظامی کار کرده است تا تولید را تسریع و گسترش دهد. اما حتی با احتساب این تلاش‌ها جبران و جایگزینیِ بیش از 1500 موشک رهگیر پدافند هوایی پاتریوت (Patriot) که در جنگ ایران استفاده شده‌اند، ممکن است بیش از دو سال طول بکشد. به گفته دو فرد مطلع که به شرط افشا نشدن نامشان صحبت کردند موجودی فعلی این موشک‌ها در انبار آمریکا کمتر از 1700 فروند است.

ترامپ از اخبار مربوط به کمبود مهمات به‌شدت خشمگین شده است. او دستور شکار گسترده درزدهندگان اطلاعات در دولت خود را صادر کرده و خواستار مجازات آن‌هاست. او در جلسات خصوصی به مشاورانش گفته که هرگونه بحث درباره بحران مهمات، سیگنال ضعف به دشمنان کشور ارسال می‌کند و در انظار عمومی همچنان به کوچک‌نمایی موضوع، انکار وجود آن یا مقصر دانستن پیشینیان ادامه می‌دهد.

کارولین لیویت، سخنگوی کاخ سفید در بیانیه‌ای گفته که شرکت‌های دفاعی ما بیش از هر زمان دیگری مهمات تولید می‌کنند و در عین حال کارخانه‌ها و تجهیزات خود را با نرخ‌های بی‌سابقه‌ای گسترش می‌دهند. هرکسی که به اطلاعات نظامی طبقه‌بندی‌شده دسترسی دارد و آن را به رسانه‌ها درز می‌دهد، به این اعتماد خیانت کرده و قانون فدرال را نقض می‌کند و باید با حداکثر مجازات قانونی محاکمه شود.

شان پارنل، سخنگوی اصلی پنتاگون، گزارش‌ها درباره کمبود سلاح را کاذب خواند و افزود ایالات متحده هر آنچه را که برای ضربه زدن در زمان و مکان انتخابی رئیس‌جمهور لازم است در اختیار دارد.

از طرفی تأثیر کمبود مهمات در کی‌یف هم احساس می‌شود. ولودیمیر زلنسکی رئیس‌جمهور اوکراین، این هفته گفت تعداد موشک‌های پدافند هوایی ارائه شده به کشورش توسط متحدان غربی در سال جاری در مقایسه با سال 2025 سه برابر کاهش یافته است. روز چهارشنبه اوکراین نتوانست هیچ‌یک از 28 موشک شلیک‌شده توسط روسیه را که منجر به کشته شدن دست‌کم 17 نفر شد رهگیری کند. زلنسکی گفت رهگیرهای بیشتر می‌توانست جان کسانی را که امروز کشته شدند نجات دهد. تحلیل‌گران می‌گویند مسئله بنیادی این است که روسیه تولید موشک‌های خود را به میزانی بسیار بیشتر از توانایی حامیان غربی اوکراین در ساخت پدافند هوایی افزایش داده است و جنگ ایران این نابرابری را تشدید کرد.

جیسون کرو، نماینده دمکرات کلرادو در کمیته‌های خدمات مسلح و اطلاعات مجلس نمایندگان گفت فرآیند منسوخ ساخت و تامین تجهیزات دفاعی آمریکا به ما اجازه نمی‌دهد با ماهیت به سرعت در حال تحول جنگ همگام شویم. کرو گفت: “صریح بگویم، دشمنان ما چنین موانعی ندارند.”

ایالات متحده و متحدانش در میان بحران جهانی عرضه، شروع به ذخیره‌سازی و امتناع از ارسال موشک‌های پدافند هوایی کرده‌اند. ترامپ روز پنجشنبه در دفتر بیضی‌شکل کاخ سفید در پاسخ به سؤال یک خبرنگار درباره درخواست زلنسکی برای موشک‌های بیشتر، پاسخ داد، ما هم موشک می‌خواهیم! ترامپ مرتبا اصرار دارد که حمایت بایدن از اوکراین مقصر هرگونه کمبود در ذخایر تسلیحاتی آمریکاست. او روز پنجشنبه در شبکه اجتماعی خود نوشت که ایالات متحده دارای مقادیر عظیمی از مهمات، به‌ویژه انواع خاصی است. این درست است که ایالات متحده دارای حجم وسیعی از مهمات کم‌پیشرفته‌تر از جمله بیش از 100،000 بمب هدایت شونده که از هواپیما رها می‌شوند (طبق آمار CSIS) است، اما مشکل بسیاری از این سلاح‌ها این است که باید در فاصله‌ای نزدیک به اهداف رها شوند که این امر جنگنده‌های بیشتری را در معرض خطر سرنگونی قرار می‌دهد. موشک‌های کروز پیشرفته و کروزهای دوربرد از این خطر اجتناب می‌کنند زیرا می‌توانند از فاصله‌ی صدها مایلی شلیک شوند. اما مقامات گفتند ارتش آمریکا ذخایر خود از انواع خاصی از موشک‌های دوربرد مانند سامانه موشکی تاکتیکی ارتش (ATACMS) و موشک‌های ضربتی دقیق (PrSM) را در طول جنگ ایران به میزان زیادی تمام کرده است.

به گفته یک مقام آمریکایی مطلع از اطلاعات دفاعی، هر دو حکومت چین و روسیه از طریق منابع عمومی مانند فرآیند بودجه کنگره و اطلاعیه‌های پیمانکاران دفاعی و همچنین از طریق ماهواره‌های جاسوسی و سایر سامانه‌های مراقبتی، ذخایر آمریکا را از نزدیک رصد و برآورد می‌کنند. الکساندر کوتس، یک بلاگر معروف طرفدار جنگ در روسیه، اخیرا نوشت: “وضعیت بسیار مطلوب شکل می‌گیرد. هرچه سلاح‌های نقطه‌زن کمتری در دست آمریکا باشد، سلاح کمتری به اوکراین خواهد رسید.” کوتس افزود حتی اگر جانشین ترامپ بخواهد کمک به اوکراین را افزایش دهد انجام این کار با انبارهای خالی غیرممکن خواهد بود.

تأثیر بلندمدت این تخلیه ذخایر ممکن است در آسیا شدیدتر باشد، جایی که ایالات متحده مدت‌هاست خود را برای احتمال تهاجم چین به تایوان آماده می‌کند. صدها رهگیر پیشرفته پدافند هوایی از کره جنوبی و سایر نقاط آسیا به خاورمیانه فرستاده شده‌اند، در حالی که یک گروه ضربت ناو هواپیمابر و برخی از پیشرفته‌ترین ناوشکن‌های نیروی دریایی برای پشتیبانی از کمپین ایران از آن منطقه اعزام شدند. یک مقام آمریکایی گفت نیروهای آمریکایی در کره جنوبی در جنگ با کره شمالی آسیب‌پذیرتر خواهند بود زیرا پنتاگون تجهیزات مراقبت تاکتیکی را به خاورمیانه منتقل کرده و پدافند هوایی را خارج کرده است.

این تخلیه ذخایر، آثار گسترده‌ای دارد. در آسیا، برخی مقامات آمریکایی بیم دارند که کره جنوبی و ژاپن در توانایی ایالات متحده برای حفاظت از آن‌ها با دفاع غیرهسته‌ای تردید کنند و تمایل بیشتری به دستیابی به سلاح‌های هسته‌ای خود برای ایجاد بازدارندگی معتبرتر پیدا کنند. در اروپا، متحدان آمریکایی با توجه به عقب‌ماندگی تولید در ایالات متحده، در صدد افزایش خریدهای تسلیحاتی از سایر کشورها هستند.

مقامات می‌گویند روسیه و چین مدت‌هاست می‌دانند که ذخایر آمریکا محدود است و اکنون متوجه شده‌اند که پر کردن مجدد انبارها تا سطوحی که اجازه اجرای برخی طرح‌های جنگی را بدهد زمان‌بر خواهد بود. به گفته برخی تحلیل‌گران، از این حیث یک مناقشه طولانی‌تر با ایران به نفع مسکو و پکن است.

تاد هریسون، تحلیل‌گر دفاعی در انستیتو انترپرایز آمریکا (AEI) گفته هرچه این جنگ طولانی‌تر شود و تبادل آتش ما با ایران بیشتر ادامه یابد، مشکل مهمات برای ایالات متحده وخیم‌تر می‌شود و این پنجره آسیب‌پذیری (Window of Vulnerability) بزرگ‌تر و نمایان‌تر می‌گردد.

دارا ماسیکوت، کارشناس ارشد مسائل نظامی روسیه در مؤسسه کارنگی برای صلح بین‌المللی گفت مسکو حتی قبل از شروع جنگ ایران در حال بازارزیابی فرض‌های خود درباره ذخایر نظامی آمریکا بوده است. او گفت چهار سال جنگ در اوکراین ممکن است به طراحان نظامی روسیه نشان داده باشد که ایالات متحده در افزایش تولید سلاح کندتر از آن چیزی است که تصورش را می‌کردند. ماسیکوت که اخیرا از سفری به اوکراین بازگشته گفت این محاسبه نادرستی است که وارد سیستم محاسباتی روسیه می‌شود، زیرا باعث می‌شود آن‌ها برداشت خود را از قدرت خود در برابر ناتو تغییر دهند و به نتایجی برسند که ما تمایلی به آن نداریم.

---

ما از گزارش نیویورک تایمز نتیجه می‌گیریم که آمریکا در 5 ماه جنگ ایران بیش از 1500 فروند موشک رهگیر پاتریوت شلیک کرده، در حالی که کل موجودی باقی‌مانده آن کمتر از 1700 فروند است! یعنی مصرف بیش از 47% کل ذخایر و بروز مشکل نرخ مصرف در برابر موجودی. جبران این تعداد موشک شلیک شده بیش از 2 سال طول می‌کشد که نشان‌دهنده یک صلبیت شدید در خطوط تولید (Production Rigidity) است. زنجیره تامین موشک‌های پیشرفته شامل چیپ‌های نيمه هادی تخصصی، موتورهای سوخت صلب و مواد مرکب است که ظرفیت توسعه آنی (Scalability) ندارد.
در تحلیل‌های استراتژیک، وقتی یک ابرقدرت مجبور می‌شود بیش از سقف بحرانی انبارهای خود مهمات مصرف کند، یک پنجره آسیب‌پذیری (Window of Vulnerability) ایجاد می‌شود. چین متوجه شده که آمریکا بدون ذخایر توماهاک و پاتریوت در حوزه هند-آرام (Indo-Pacific)، قادر به پشتیبانی هم‌زمان از تایوان نیست که این امر ریسک محاسباتی پکن برای تصمیم‌گیری در مورد تایوان را به شدت کاهش می‌دهد.
مسئله مهم دیگر فروپاشی ساختار بازدارندگی متعارف (Conventional Deterrence) است. به تعبیر تام کاراکو، این جنگ به یک “Genocide/Annihilation نسلی در ابزار بازدارندگی” منجر شده است. وقتی خریداران و متحدانی مثل ژاپن و کره جنوبی متوجه می‌شوند که سفارش‌های پدافندی آن‌ها به خاورمیانه منحرف شده و آمریکا ابزار دفاع از آن‌ها را ندارد، انگیزه پرشور برای دستیابی به سلاح هسته‌ای مستقل پیدا می‌کنند که این به معنی فروپاشی رژیم عدم اشاعه سلاح هسته‌ای(NPT) است.

این گزارش به‌وضوح نقش ایران را فراتر از یک بازیگر منطقه‌ای، یک تخلیه‌کننده استراتژیک منابع غرب (Strategic Drainer) به تصویر می‌کشد. توانمندی موشکی و پهپادی ایران توانسته است گران‌ترین و پیچیده‌ترین سامانه‌های پدافندی آمریکا (هر تیر موشک پاتریوت حدود ۴ تا ۵ میلیون دلار قیمت دارد) را در یک نرخ مصرف بی‌سابقه درگیر کند که به معنی ظهور یک متغیر جدید در معادله قدرت جهانی است؛ ایران!